Zona hastalığı sürecini anlamak için ilk önce zona hastalığı nedir sorusuna cevap vermek doğru olacaktır. Halk arasında ‘gece yanığı’ olarak da bilinen zona, ciltte ağrılı döküntülerle ortaya çıkan bir sinir enfeksiyonudur. Tıbbi adı ‘herpes zoster’ olan zona hastalığı, suçiçeğine sebep olan virüsün yıllar sonrasında yeniden aktifleşmesiyle ortaya çıkar. ¹

Çocukluk döneminde suçiçeği geçiren kişilerde virüs tamamen yok olmazken sinir hücrelerinde pasif halde kalır. Bağışıklık sisteminin zayıfladığı dönemlerde bu virüs yeniden aktive olabilir. Bu süreçte ortaya çıkan tabloya ise gece yanığı nedir sorusunun cevabı olan zona hastalığı denir. Bu hastalık genellikle vücudun tek tarafında görülen ağrılı kabarcıklarla karakterize olurken çoğunlukla sinir hattı boyunca yayılır. ¹

Zona Hastalığının Nedenleri? Zona Hastalığı Kimlerde Görülür?

Zona virüsü nedir ve neden olur soruları için suçiçeğine sebep olan varicella zoster virüsünün yeniden aktif olmasıdır şeklinde cevap verebiliriz. Bağışıklık sistemi güçlü olduğunda virüs sessiz kalır. Ancak stres, hastalık veya yaşlanma gibi faktörler bağışıklığı zayıflattığında yeniden ortaya çıkabilir. Bu sebeple zona neden olur sorusuna çoğunlukla bağışıklık sistemiyle ilişkilidir şeklinde cevap vermek doğru olacaktır. Özellikle ileri yaş, yoğun stres, kronik hastalıklar ve bağışıklık sistemini baskılayan tedaviler bu hastalığın ortaya çıkma riskini artırabilir. ^{1, 2}

Zona hastalığıyla alakalı bir diğer merak edilen konu ise zona hastalığı kimlerde görülür sorusudur. Aslında zona her yaş grubunda görülebilse de en sık 50 yaş üzerindeki kişilerde ortaya çıkar. Çünkü yaş ilerledikçe bağışıklık sisteminin virüsleri kontrol etme gücü azalır. Ayrıca yoğun stres yaşayan ya da uzun süreli hastalıklarla mücadele eden kişilerde de görülme olasılığı da artabilir. Bir diğer merak edilen konu da zona hastalığı bulaşıcı mı sorusudur. Bu soruya da zona doğrudan zona olarak bulaşmaz şeklinde cevap versek de döküntülerle temas eden ve daha önce suçiçeği geçirmemiş kişilerde su çiçeği olarak gelişebilir. ^{1, 2}

Zona Belirtileri Nelerdir? Tedavi Süreci Nasıldır?

Genel olarak ciltte yanma, karıncalanma veya hassasiyet hissiyle başlar. Bu belirtilerin ardından birkaç gün içinde kırmızı döküntüler ve kabarcıklar ortaya çıkar. En yaygın zona belirtileri arasında şiddetli ağrı, ciltte hassasiyet ve kabarcık şeklinde oluşan zona döküntüsü yer almaktadır. ²

Döküntüler çoğunlukla gövde, sırt veya yüzün bir tarafında görülür ve sinir hattını takip eder. Ağrılar bazen oldukça fazla olabilir. Bu sebeple de zona hastaları sıklıkla zona ağrısı nasıl geçer sorusunu doktorlarına sorarlar. Zona tedavisi sürecinde uzman doktor tarafından önerilen antiviral ilaçlar ve ağrı kontrol yöntemleri, hastalığın süresini kısaltmaya ve belirtileri hafifletmeye yardımcı olabilir. Çoğu zaman birkaç hafta içinde iyileşse de bazı kişilerde ağrı ne yazık ki daha uzun sürebilir. Bu hastalıkta erken teşhis çok önemlidir. Çünkü erken teşhis edilmesi ve uygun tedaviye hemen başlanması hem ağrının kontrol altına alınmasına hem de komplikasyon riskinin azaltılmasına yardımcı olur. ²

Kaynakça

1. Shingleshttps://my.clevelandclinic.org/health/diseases/11036-shingles
2. Herpes zoster: Causes, Symptoms, Treatmentshttps://www.medparkhospital.com/ja-JP/disease-and-treatment/herpes-zoster-shingles

#zona hastalığı nedir #gece yanığı nedir #zona belirtileri #zona neden olur #zona tedavisi #zona hastalığı bulaşıcı mı #zona ağrısı nasıl geçer #zona döküntüsü #zona virüsü nedir #zona hastalığı kimlerde görülür